Tapuda nakit evresi bitiyor: Ödeme sistemi sil baştan yapılacak

Taşınmaz Ticareti Hakkında Yönetmelik’te yapılan değişiklik kapsamında sistemin 1 Temmuz’da zarurî olarak devreye alınması öngörülüyordu.

Ticaret Bakanlığı, Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü ve başka paydaşlarla işbirliği içinde tüm teknik süreçlerin ve entegrasyon çalışmalarının tamamlanabilmesi için sistemin uygulamaya girme tarihini 1 Ekim’e erteledi.

Taşınmaz ticaretinde şeffaflığı güçlendirmek için uzun müddettir üzerinde çalışılan sisteme ait merak edilen 5 soru ve karşılıkları şöyle:

1- Güvenli Ödeme Sistemi nedir?

Taşınmaz satışlarında, satış bedelinin inançlı ve eş vakitli biçimde el değiştirmesini sağlamak gayesiyle oluşturulan bir ödeme altyapısıdır. Sistem sayesinde, alıcının ödediği para, taşınmazın tapuda bölümü tamamlanmadan satıcının hesabına geçemeyecek. Böylece taşınmaz mülkiyeti ile satış bedeli eş vakitli el değiştirecek.

2- Sistem hangi probleme tahlil getiriyor?

Türkiye’de taşınmaz satışlarında bedel, satıcıya çoğunlukla elden ödeniyor. Bu durum da alıcı ve satıcı taraflar açısından bazen ödememe anlaşmazlıklarına yol açabildiği üzere süreçlerde güvensizlik oluşturabiliyor. Ayrıyeten tarafların yüksek meblağda nakit taşımasına sebep olduğu için paranın çalınması üzere riskleri de beraberinde getiriyor. Sistem, bu problemleri ortadan kaldırmak hedefiyle oluşturuldu.

3- Sistem nasıl çalışacak?

Belirlenmiş bankalarda hesap açılarak satış bedeli buralarda bloke edilecek. Vatandaşlar, kendilerine verilen referans numarasıyla e-Devlet üzerinden müracaat yaparak tapu dairesinde süreçlerini başlatacak. Süreçler tamamlandıktan sonra tapu dairesinin onayıyla ödeme satıcının hesabına aktarılacak. Satışta olumsuz bir durum yaşanırsa para inançlı halde ödeme hesabında kalacak ve süreç gerçekleşmezse ilgili tarafa iade edilecek. Sistem üzerinden yapılan her süreçte kullanım bedeli alınacak. Kullanım bedeli, satıcıya aktarılan taşınmaz satış bedelinden mahsup edilecek.

4- Sistemin kullanımı mecburî mu olacak, kimleri kapsayacak?

Ticaret Bakanlığına verilen yetki kapsamında, Güvenli Ödeme Sistemi’nin devreye alınması 3 ay ertelendi ve uygulamanın 1 Ekim’den itibaren mecburî hale gelmesine karar verildi.

Sistem taşınmazın mülkiyetini devreden gayrimenkul sahibi (satıcı) ile bu taşınmazı satın alan alıcıyı kapsayacak. Uygulama sırf gerçek bireylere değil, hukukî bireyler (şirketler ve benzeri) tarafından yapılan taşınmaz alım-satım süreçlerini de içerecek.

5- Emlakçılar sürece dahil mi?

Güvenli ödeme süreci bankalar ve tapu süreçleri üzerinden yürütülecek. Emlakçılar ise bu süreçte aracı ve yönlendirici pozisyonunda yer alacak. Bu kapsamda emlakçılar, alıcı ve satıcıyı bir araya getirecek, referans numarası ve sistem kullanımı konusunda yardımcı olabilecek, tarafları tapu ve ödeme adımlarına hazırlayabilecek.

5 soruda taşınmaz satışlarında “Güvenli Ödeme Sistemi”