Türkiye-Kanada sınırında stratejik iştirak atağı: Nükleer iş birliği masada

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Kanada’nın başşehri Ottawa’da Kanada Dışişleri Bakanı Anita Anand ile düzenlediği ortak basın toplantısında iki ülke alakalarından bölgesel gelişmelere kadar birçok başlıkta değerlendirmelerde bulundu.

Türkiye ile Kanada arasında bugüne kadar tam manasıyla değerlendirilemeyen önemli iş birliği imkanları bulunduğunu belirten Fidan, “İki büyük ülke, NATO üyesi olmasına karşın aşikâr alanlardaki potansiyellerini çok fazla ileri taşıyamamıştı.” dedi. Ticaret, iktisat, savunma ve güç başlıklarında daha kurumsal bir alaka inşa etmeye başladıklarını tabir eden Fidan, iki ülkenin mevcut potansiyelini daha ileri taşımayı hedeflediklerini söyledi.

Küresel gelişmeler karşısında Türkiye ve Kanada’nın daha yakın iş birliği sergilemesi gerektiğini lisana getiren Fidan, “Türkiye-Kanada alakalarını stratejik bir düzeye taşıma kararını aldık.” sözlerini kullandı.

Bu doğrultuda Türkiye-Kanada Serbest Ticaret Anlaşması’na yönelik ön görüşmelerin ilgili kurumlar arasında başlatıldığını açıklayan Fidan, “En kısa müddette bunu daha da ileri taşımayı düşünüyoruz.” dedi.

İkili ticaret hacminin hala 3,2 milyar dolar düzeyinde bulunduğunu hatırlatan Fidan, serbest ticaret muahedesinin hayata geçirilmesiyle bu sayının daha da yükseleceğini belirterek, enerji alanındaki iş birliği imkanlarını da stratejik perspektifle değerlendirdiklerini söyledi.

Kanada temasları kapsamında Darlington Nükleer Santrali’ni ziyaret ettiklerini hatırlatan Fidan, burada Kanada’nın nükleer güç alanındaki yeteneklerini yakından inceleme fırsatı bulduklarını söz etti.

“Türkiye nükleer güç arayışında olan bir ülke.” diyen Fidan, bu alanda milletlerarası ortaklarla yoğun temas yürüttüklerini söyledi.

Küçük modüler reaktörlerin (SMR) dünya genelinde öne çıkan teknolojiler arasında yer aldığını belirten Fidan, “Kanada’nın bu hususta somut adım atması Türkiye olarak bizi açıkçası etkilemiş durumda.” sözlerini kullandı. Darlington’da hem klasik nükleer santralin hem de üretimi süren SMR projesinin bulunmasının ziyaretlerini daha verimli hale getirdiğini aktaran Fidan, kritik mineraller, sıvılaştırılmış doğal gaz ve savunma sanayi alanlarında da önemli iş birliği potansiyeli gördüklerini lisana getirdi.

Uluslararası sıkıntıların diplomasi ve diyalog yoluyla çözülmesinden yana olduklarını vurgulayan Fidan, ABD ile İran arasında sağlanan ateşkese ait mutabakatı memnuniyetle karşıladıklarını, bunun Lübnan’ı da kapsayacak formda genişlemesini olumlu değerlendirdiklerini söyledi.

Gazze’deki tabloya ait de değerlendirmelerde bulunan Fidan, “Uluslararası toplumun tüm eforlarına karşın İsrail yükümlülüklerini yerine getirmemektedir.” dedi. İsrail’in insani yardımların girişini engellediğini belirten Fidan, “İsrail ateşkes kararları hilafına askeri mevcudiyetini ısrarla genişletmekte ve sivil halkın hayat alanını daha da daraltmaktadır.” tabirlerini kullandı.

Rusya-Ukrayna savaşına da değinen Fidan, çatışmaların milletlerarası hukuk temelinde diyalog yoluyla sona ermesini istediklerini söyledi.

Diplomatik sürecin sakinleştiğini belirten Fidan, “Diplomatik sürecin bir an evvel canlandırılması gerekmekte.” dedi. Türkiye’nin müzakere sürecine katkı sunmaya hazır olduğunu vurgulayan Fidan, Rusya ve Ukrayna heyetlerini yine Türkiye’de bir araya getirmeye hazır olduklarını yineledi.